Mieszanie zapachów jest złożoną i rozległą formą sztuk. Sztuki, która nie jest do opanowania z dnia na dzień. Jeśli chcesz spróbować swoich sił w tworzeniu, mieszaniu własnych zapachów, to poniżej znajdziesz terminy i definicje, które powinieneś znać podczas nauki o mieszaniu zapachów. Aby najlepiej nauczyć się, jak tworzyć skuteczne mieszanki zapachowe, pomoże to w zrozumieniu historii przemysłu perfumeryjnego. Na początku XIX wieku Anglik George William Septimus Piesse opisał sposób klasyfikacji zapachów. Podobnie jak w muzyce używał nut górnych, nut środkowych i nut podstawowych, dolnych. Całą partyturę nazwał to “odophone”. Więcej znajdziesz w książce: “The Art of Perfumery and Methods of Obtaining the Odors of Plants” (ISBN: 1425529070)

 Najwyższe, górne nuty to zapachy, które poczujesz jako pierwsze. Zasadniczo zawierają świeże i lekkie zapachy olejków eterycznych, takich jak bazylia, cytryna czy eukaliptus. Nuty środkowe ujawniają się, gdy nuty górne wyparowują i to one tworzą charakter kompozycji. Nuty środkowe są zazwyczaj kwiatowe, ziołowe o lekkim zapachu drzewnym, oraz zapachy pikantne, takie jak geranium, jałowiec czy czarny pieprz. Cięższe i bogatsze nuty dolne, bazowe to zazwyczaj zapachy drzewne, żywice i przyprawy takie jak drzewo cedrowe, cynamon. To nuty ciepłe i mają tendencję do utrzymywania zapachu, będąc jednocześnie dopełnieniem kompozycji zapachowej.

Idealna mieszanka powinny zawierać wszystkie trzy nuty, aby stworzyć za ich pomocą wyjątkową harmonię i charakter zapachu. Oto cały sekret.

  Nie musisz ściśle przestrzegać zalecanych receptur wytrawnych nosów i speców od perfum. Są one tylko po to, abyś mógł sobie wyobrazić jeden wspólny jednolity zapach. Stawiałbym raczej na kreatywność i twoją osobowość w momencie ich tworzenia. Powinieneś tworzyć własne, osobiste zapachy. Używaj swoich ulubionych olejków eterycznych, które masz obecnie pod ręką. Jeśli przepisy wymagają olejku eterycznego, którego nie masz po ręką, zastąp go innym, pamiętając o kompozycji. Pamiętaj jednak, że piramida perfumowa, jaką znamy, wywodzi się z klasyfikacji składników pod względem ich ulotności. Z jak wielu elementów powinny składać się dobre perfumy? Z trzech, pięciu, dziesięciu? To raczej bez znaczenia. Lista nut nigdy nie będzie całkowicie odpowiadać perfumom, które znajdziesz we flakonie. Aby zrozumieć perfumy, trzeba znać ich skład i technologię produkcji, warto też mieć doświadczenie w dziedzinie perfumiarstwa. Wszyscy zaczynają od mieszania składników według formuł stworzonych przez innych, aby poznać tajniki mieszania, ważenia, rozpuszczania itp.

Parę słów o zapachach, które mogą pomóc przy tworzeniu własnych kompozycji.
CYTRUSOWE

Kompozycje zawierające głównie wonie grejpfruta, pomelo, bergamotki, pomarańczy, mandarynki, cytryny, limonki. Cytrusowe olejki aromatyczne bardzo szybko się ulatniają, dlatego ich zapach czuć tuż po otwarciu. Zapach jest lekki, ale ostry, silnie odświeżający i energetyzując.

KWIATOWE

Najczęściej używane w kompozycjach zapachowych. Mamy tutaj łagodną woń kwiatów, takich jak fiołek, lotos, goździk, róża, gardenia, konwalia, tuberoza czy jaśmin. Nuty słodkie kwiatowe kwiatów takich jak champaca czy magnolia o wyjątkowo zmysłowym aromacie. Zapachy kwiatowe są wręcz stworzone do podkreślania kobiecości.

SZYPROWE

Nazwa obejmuje całą grupę zapachów będących mieszanką aromatów mchu dębowego, żywicy, szałwii, paczuli i bergamotki lub innych owoców i kwiatów, niekiedy także tytoniu. Mają bogaty bukiet, suchy i świeży, jedynie nieznacznie słodki. Jak na zapachy świeże wyjątkowo długo utrzymują swój zapach.

OWOCOWE

To mieszanki akordów słodkich owoców, m.in. nut wiśni, czereśni, brzoskwini, jabłka, liczi, banana, gruszki, porzeczki, maliny, jeżyny. Przeplatane są najczęściej z pikantnymi akcentami korzennych przypraw i wanilii.

ORIENTALNE

Zapachy orientalne to nuty ciepłe: złoty i biały bursztyn, wanilia, bób tonka, cedr, drzewo sandałowe, olejek kamforowy, piżmo, kadzidło, olibanum. Łączy się je najczęściej z aromatami kwiatów, takich jak jaśmin, gardenia, frezja, kwiat pomarańczy. Dobrze komponują się z imbirem, kardamonem, goździkami, cynamonem czy pieprzem.

DRZEWNE

Przypominające zapach świeżo ciętego drewna i żywicy. Jego bukiet tworzą olejki cedru i drzewa sandałowego lub różanego, uzupełniane o piżmo i roślinne nuty wetywerii, paczuli, mirtu oraz irysu lub mchu dębowego. To zapachy suche i ciepłe, głębokie, o bogatym, trwałym aromacie.

PAPROCIOWE

Zapachy, które swoim aromatem przywodzą na myśl zapach leśnej ściółki. Przypominają nieco kompozycje ziołowe, ale dominują w nich wonie drzewne. Wyraźnie eksponują akordy mchu dębowego, jałowca i żywicy mieszane z ostrzejszymi aromatami letniej łąki, lawendy i geranium, a także ciepłej, słodkawej woni tytoniu.

ZIOŁOWE

Kompozycje aromatów suszonych ziół, nasion i kwiatów, takich jak wetyweria, szałwia, rozmaryn, bazylia, tymianek, mięta, lawenda, zazwyczaj uzupełnianych o nuty cytrusowe, korzenne lub drzewne. To zapachy ciepłe, szlachetne, wyjątkowo odświeżające.

ZIELONE

Zapachy zielone tworzy się z soczystych nut traw i egzotycznych roślin, takich jak bambus, herbata czy wetyweria. Spotykane często mieszanki kwiatów, takich jak lotos, hiacynt, ylang-ylang lub lawenda. Wzmacnia się je głębokimi akordami żywicznymi, wonią sosny, jałowca lub galbanum. Zapachy zielone są naturalne i nowoczesne.

ALDEHYDOWE

Jeśli o kompozycjach aldehydowych mowa to niski ukłon w stronę pani Gabrielle Bonheur i jej legendarny Chanel No. 5. Połączenie aldehydów o zapachu pomarańczy, kolendry i fiołka do dziś funkcjonuje jako jedna nuta zapachowa nazywana po prostu „aldehydy”.

WODNE

Zapachy wodne orzeźwiają, “pachną” czystością i bywają delikatnie mydlane. Jeden z naturalnych aromatów to ambra.

SKÓRZANE

Aromaty powstałe dzięki łączeniu gorzko-ostrych nut przypraw, piżma, kadzidła i oleju rycynowego z głęboką wonią labdanum lub żywicy jałowca i brzozy oraz ze słodkimi akcentami bursztynu i owoców, np. gruszki, jabłka czy bergamotki.

  Idealnie, kompozycje zapachowe — mieszanki olejków eterycznych powinny zawierać wszystkie trzy nuty, co pomoże stworzyć harmonię kompozycji. Gdy zdobędziesz tę wiedzę, postaw na kreatywność. Zacznij tworzyć własne mieszanki z ulubionych olejków eterycznych. Każdą kompozycję możemy stworzyć na podstawie w/w opisów. Wiem, że są one niewyczerpujące, ale chciałem choć trochę przybliżyć temat zapachów. Jak wspomniałem, zapach jest zasadniczo zbudowany z trzech nut. Oczywiście w przypadku olejków eterycznych spróbuje wam podać podział wg nut zapachowych, typów zapachów i ich właściwości. Chociaż w tym ostatnim punkcie polecam mistrzów tej dziedziny. O właściwościach olejków eterycznych (i nie tylko) dowiesz się z bloga Klaudyny Hebdy. Polecam.

  Wracając do tematu. Wiemy już, że zapach budują trzy nuty. Pamiętaj, że każda z nich ma również swoje cechy charakteru. Nuta górna, najbardziej ulotna stanowi od 15% do 30% zapachu. Nuta środkowa, klucz całej układanki stanowi 30% – 60% oraz nuta bazowa od 10% do 30%. Część olejków stanowi również pomost między nutami oraz ma właściwości utrwalające, które łączą je w harmonijną mieszankę. Domowe perfumy na bazie olejków eterycznych będą pachnieć inaczej na skórze niż butelki czy zapachowej świecy sojowej. Wyparowują również w różnym tempie. Szczególnie jest to ważny element, gdy przygotowujesz świece sojowe i bezwzględnie powinieneś / powinnaś kontrolować temperaturę wosku sojowego. Więcej informacji znajdziesz w tekście “Kompozycje zapachowe

  Zapachy tworzące nutę górną są znane z szybkiego odparowania i to one dają początkowy efekt, podczas gdy środkowe nuty są bukietem kompozycji i parują nieco wolniej. Nuty bazowe to ostatnie, które wyparowują. Dlatego zapach nakładany na skórę będzie pachniał inaczej w ciągu dnia, ale powinien zachować swoją harmonię. Jeśli twoja kompozycja zapachowa pachnie źle, możesz się ratować, dodając zapach “utrwalający” do kompozycji. Pamiętaj również, że olejki eteryczne nie “trzymają się” żadnych zasad. Temat dotyczy pogody, uprawy, czasu zbiorów roślin, zasad destylacji itd. Nuty górne mogą być używane jako tony środkowe, notatki środkowe jako nuty itd.

Olejki eteryczne w podziale na nuty:

Nuta górna:

Bergamotka, Citronella, Eukaliptus, Grejpfrut, Lawenda, Cytryna, Trawa cytrynowa, Limonka, Pomarańcz, Mięta pieprzowa, Mięta, Mandarynka

Nuta środkowa:

Cynamon, Koper włoski, Pelargonia, Jaśmin, Majeranek, Neroli, Palmarosa, Róża, Rozmaryn, Palisander, Świerk, Drzewo herbaciane, Tymianek, Ylang Ylang

Nuta dolna:

Drzewo cedrowe, Kadzidło, Imbir, Mirra, Paczula, Drzewo sandałowe, Wanilia, Wetiwer

Olejki eteryczne w podziale na zapach:

Cytrusowe:

Bergamotka, Citronella, Grejpfrut, Cytryna, Trawa cytrynowa, Limonka, Melisa, Neroli, Pomarańcza, Petitgrain, Mandarynka

Kwiatowe:

Pelargonia, Jaśmin, Lawenda, Palmarosa, Róża, Wanilia, Ylang Ylang

Korzenne:

Cynamon, Goździki, Imbir, Gałka muszkatołowa, Pieprz

Drzewne:

Drzewo cedrowe, Kolendra, Cyprys, Jodła, Kadzidło, Jałowiec, Mirra, Paczula, Drzewo sandałowe, Wetiwer

Ziołowe:

Bazylia, Rumianek, Eukaliptus, Majeranek, Oregano, Mięta pieprzowa, Rozmaryn, Tymianek, Drzewo herbaciane

  Pozostaje jeszcze kwestia nastroju, jaki budzą poszczególne kompozycje zapachowe czy same olejki eteryczne. Ale to temat na kolejny wpis. Myślę, że trochę kuchni na temat kompozycji zapachowych może być użyteczne. Oczywiście w kontekście produktu, jaki są naturalne świece sojowe, zawsze możesz pozostać przy klasycznej strukturze wosku. Natura sama w sobie jest bardzo urokliwa. Zapewniam.